Nara (710 r. - 794 r.) - Najkrótszy okres w historiografii Japoni. Początek wyznaczył moment przeniesienia stolicy z Fujiwary (Kashihara, prefektura Nara) do Nary z polecenia cesarzowej Gemmej (661 r. - 721 r. panowała 707 r. - 715 r.), która formalnie otrzymała nazwę Heijiou Kyo (Stolica Pokoju). Nara pełniła funkcję stolicy tylko przez 74 lata, lecz i tak w tym czasie kolejni władcy przenosili się czasowo do innych rezydencji. Był to okres rodu cesarskiego i największej realnej władzy cesarskiej. Buddyzm dotarł stopniowo do wszystkich warstw społecznych, a świątynie buddyjskie i klasztory zyskały pozycję ważnych ośrodków naukowych i ekonomicznych. Ważną rolę w jego promowaniu pełnił cesarz Shomu. W 741 riku wydał edykt z nakazem budowy klasztorów męskich i żeńskich, po jednym w każdej prowincji, natomiast w 743 roku zapowiedział ufundowanie posągu buddy Rushana znanego dzisiaj jako posąg Wielkiego Buddy z Nary. Na tronie japońskim zasiadały trzy władczynie: Gemmej, Gensho (680 r. - 748 r., panowała 715 r. - 724 r.) i Koken (panowała 794 r. - 758 r.), która objęła tron po raz drugi jako cesarzowa Shotoku. Była to ostatnia kobieta, która zasiadała na japońskim tronie w wyniku skomplikowanych rozgrywek politycznych i intryg. Po zakończeniu rządów cesarzowej Koken - Shotoku wprowadzono zakaz osadzania kobiet na tronie. Walki o wpływy na dworze doprowadziły do osłabienia władzy cesarskiej.
*Sinizacja - jest to proces, który w sposób przymusowy wprowadza w życie tradycję, język chiński, kulturę i strukturę społeczno-gospodarczą.
Heian (794 r. - 1192 r.) - Początek epoki uznaje się rok 794 r., kiedy cesarz Kammu (737 r. - 806 r., panował 781 r. - 806r.)zdecydował przenieść ośrodek władzy z Nagaoki (południowo-zachodnia część Kioto) do Heian kyou (Stolica Spokoju i Pokoju). Z czasem nowa stolica otrzymała nazwę Kioto. Miejsce ośrodka władzy przemieszczany był kilkakrotnie, lecz formalnie miasto było siedzibą cesarza i dworu cesarskiego do 1869 r.
Najważniejszym wydarzeniem tej epoki był upadek autorytetu władzy cesarskiej za rządów następców cesarza Kammu. Możny ród Fujiwara, który w IX w. zdominował scenę polityczną i przejął realną władzę. Objęcie tronu przez małoletniego cesarza Seiwę (850 r. - 880 r., panował 858 r. - 876 r.) stało się pretekstem do utworzenia urzędu regenta (sesshou). Stanowisko objął Fujiwara no Yoshifusa. W 880 r., kiedy syn Seiwy cesarz Yozei (868 r. - 949 r., panował 876 r. 884 r.) osiągnął pełnoletność, aby nie dopuścić do utraty wpływów ród Fujiwara zamienił tytuł regenta na tytuł kanclerza (kampaku). W ten sposób powstała nowa forma rządów zwana rządami regentów i kanclerzy, w której ród Fujiwarów odgrywał kluczową rolę. Więzy z rodem cesarskim ród wzmacniał poprzez inicjowane małżeństwa. Taki system dawał mężczyznom z rodu Fujiwara zachowania władzy, a kobietom tytuł cesarzowych lub matek kolejnych cesarzy. Ostatnim monarchą sprawujący władzę był cesarz Daigo (885 r. - 930 r., panował 897 r. - 930 r.), za którego panowania oba urzędy zostały na krótko wzniesione. W końcowym okresie Heian powstał nowy system rządów ekscesarzy (insei), którzy próbowali wpływać na politykę po abdykacji, a swoje wpływy opierali na arystokracji prowincjonalnej. Przez znaczną część epoki panowała pokojowa atmosfera. Pod koniec wybuchł konflikt pomiędzy rodem Fujiwary i rodziny cesarskiej dotyczącej następstwa tronu.
W okresie Heian niepodzielnie panowała kulura arystokracji dworskiej. Charakteryzowała się wyrafinowaniem, uwielbieniem estetyki, piękna i elegancji. Głównym jej ośrodkiem była stolica wraz z dworem cesarskim i jego otoczeniem. Spadek zainteresowania kulturą chińską przyczynił się do tworzenia sztuki japońskiej. Poza poezją, w drugiej połowie IX w. pojawiały się utwory pisane prozą. Popularna była forma pamiętnika (nikki) oraz działalność historiograficzna i teologiczna. Artyści: Murasaki Shikibu, Sei Shonagon i Ono no Komachi. W malarstwie dominowała tematyka świecka o różnorodnej treści, wyrażana głównie za pomocą ilustracji do dzieł literackich (emakimono), obrazów na parawanach i wachlarzach. Rozwinęła się kaligrafia, rzemiosło artystyczne oraz wykształcił się czysto japoński styl architektoniczny shindenzukuri (styl pawilonu sypialnianego). Podstawowa kategoria estetyczna aware (patos rzeczy) określała wrażliwość estetyczną i poziom kultury człowieka epoki, a w tym jego pozycję towarzyską. Powstały dwa gatunki synkretyczne, szkoła shingon shu* założona przez Kukaia** i tendai shu***, której twórcą był mnich Saisho (767 - 822). Doprowadziło to do powstawania masowego buddyzmu, który zaczął przenikać w różnych aspektach z rodzimą religią shinto.
* shingon shu - Szkoła Prawdziwych Słów. Ezoteryczna szkoła japońskiego buddyzmu. Najblizsze związki lączą ja z buddyzmem i lajajskim buddyzmem Tybetu i Himalajów. Znana inaczej jako nauka tajemna (mikkyo)
** Kukai - Imię pośmiertne Kobo Daishi (Wielki mistrz Kobo). Reformator religijny, pisarz i uczony okresu Heian.
*** tendai shu - jedna z dwóch głównych szkół japońskiego buddyzmu. Nauki opierały się na Myoho renge kyo (sanskr. Saddharma pundarika, Sutra Lotosu Przedziwnego Prawa) i idei uniwersalności buddy zakładającej, że przejawia się we wszystkim.
Kamakura (1192 r. - 1333 r.) - Długo proces osłabiania władzy cesarskiej zakończył się w XII z powodu przejęcia władzy z rąk arystokracji przez przedstawicieli warstwy wojowników (bushi) i ustanowieniem pierwszych rządów wojskowych zwanych bafuku lub inaczej zwana siogunatem. Stolicą państwa, siedzibą cesarza i dworu pozostało Kioto, lecz ośrodek władzy politycznej został przeniesiony do miejscowości Kamakura (na południowy wschód od Tokio, prefektura Kanagawa). Innym określeniem tego systemu jest Kamakura bakufu.
Wykształcił się system feudalny i zaznaczył wzrost znaczenia prowincjonalnej arystokracji wojskowej. Rolę cesarza ograniczono do funkcji ceremonialnej i symbolicznej. W jego imieniu rządził regent (kampaku), jednak faktyczna władzę sprawował siogun. W tej epoce nastąpiło ponowne zainteresowanie Chinami, rozwijał się handel zamorski. Z kontynentu sprowadzano luksusowe towary: porcelanę, tkaniny, perfumy. Powstały różne odmiany buddyzmu m.in. jishu, jodo shu, jodo shinshu. Do kraju przeniknęła religia zen, która stała się inspiracją dla sztuki. W tej epoce panowała kultura dworska z okresu Heian oraz kultura wojowników. Powstały opowieści wojenne, nastąpił odwrót w malarstwie z tematyki sakralnej na rzecz tematyki świeckiej. Charakterystyczne dla epoki są rzeźby, które eksponują siłą i męskością. Rozwinął się przemysł wojenny. W Kamakurze powstał posąg Wielkiego Buddy.
Okres Nara był istotnym okresem dla rozwoju kultury. Kontakty z Chinami wpłynęły na gwałtowną sinizację* kraju. Zawdzięczano to działalności mnichów, którzy przekazywali z kontynentu wiedzę, kulturę, towary i informacje. Najważniejsze budynki z tej epoki to: Siedem Wielkich Świątyń (Shichi daiji) w Narze: Todaiji, Saidaiji, Daianji, Kofukuji, Toshodaiji, Yakushiji i Gankoji. Językiem urzędowym był chiński, do kraju sprowadzono pismo. Wpływy chińskie byłby widoczne w malarstwie i rzeźbie. W pierwszej połowie VII wieku. zaczął się wykształcać synkretyzm religijny. Powstawały najważniejsze japońskie dzieła historiograficzne: kroniki Kojiki (Księga Dawnych Wydarzeń, 721 r.), Nihonshoki (Kroniki japońskie, 720 r., inaczej Nihongi), a także fudoki (opisy ziem i obyczajów) oraz antologia poezji Manyoshu.
*Sinizacja - jest to proces, który w sposób przymusowy wprowadza w życie tradycję, język chiński, kulturę i strukturę społeczno-gospodarczą.
Heian (794 r. - 1192 r.) - Początek epoki uznaje się rok 794 r., kiedy cesarz Kammu (737 r. - 806 r., panował 781 r. - 806r.)zdecydował przenieść ośrodek władzy z Nagaoki (południowo-zachodnia część Kioto) do Heian kyou (Stolica Spokoju i Pokoju). Z czasem nowa stolica otrzymała nazwę Kioto. Miejsce ośrodka władzy przemieszczany był kilkakrotnie, lecz formalnie miasto było siedzibą cesarza i dworu cesarskiego do 1869 r.
Najważniejszym wydarzeniem tej epoki był upadek autorytetu władzy cesarskiej za rządów następców cesarza Kammu. Możny ród Fujiwara, który w IX w. zdominował scenę polityczną i przejął realną władzę. Objęcie tronu przez małoletniego cesarza Seiwę (850 r. - 880 r., panował 858 r. - 876 r.) stało się pretekstem do utworzenia urzędu regenta (sesshou). Stanowisko objął Fujiwara no Yoshifusa. W 880 r., kiedy syn Seiwy cesarz Yozei (868 r. - 949 r., panował 876 r. 884 r.) osiągnął pełnoletność, aby nie dopuścić do utraty wpływów ród Fujiwara zamienił tytuł regenta na tytuł kanclerza (kampaku). W ten sposób powstała nowa forma rządów zwana rządami regentów i kanclerzy, w której ród Fujiwarów odgrywał kluczową rolę. Więzy z rodem cesarskim ród wzmacniał poprzez inicjowane małżeństwa. Taki system dawał mężczyznom z rodu Fujiwara zachowania władzy, a kobietom tytuł cesarzowych lub matek kolejnych cesarzy. Ostatnim monarchą sprawujący władzę był cesarz Daigo (885 r. - 930 r., panował 897 r. - 930 r.), za którego panowania oba urzędy zostały na krótko wzniesione. W końcowym okresie Heian powstał nowy system rządów ekscesarzy (insei), którzy próbowali wpływać na politykę po abdykacji, a swoje wpływy opierali na arystokracji prowincjonalnej. Przez znaczną część epoki panowała pokojowa atmosfera. Pod koniec wybuchł konflikt pomiędzy rodem Fujiwary i rodziny cesarskiej dotyczącej następstwa tronu.
W okresie Heian niepodzielnie panowała kulura arystokracji dworskiej. Charakteryzowała się wyrafinowaniem, uwielbieniem estetyki, piękna i elegancji. Głównym jej ośrodkiem była stolica wraz z dworem cesarskim i jego otoczeniem. Spadek zainteresowania kulturą chińską przyczynił się do tworzenia sztuki japońskiej. Poza poezją, w drugiej połowie IX w. pojawiały się utwory pisane prozą. Popularna była forma pamiętnika (nikki) oraz działalność historiograficzna i teologiczna. Artyści: Murasaki Shikibu, Sei Shonagon i Ono no Komachi. W malarstwie dominowała tematyka świecka o różnorodnej treści, wyrażana głównie za pomocą ilustracji do dzieł literackich (emakimono), obrazów na parawanach i wachlarzach. Rozwinęła się kaligrafia, rzemiosło artystyczne oraz wykształcił się czysto japoński styl architektoniczny shindenzukuri (styl pawilonu sypialnianego). Podstawowa kategoria estetyczna aware (patos rzeczy) określała wrażliwość estetyczną i poziom kultury człowieka epoki, a w tym jego pozycję towarzyską. Powstały dwa gatunki synkretyczne, szkoła shingon shu* założona przez Kukaia** i tendai shu***, której twórcą był mnich Saisho (767 - 822). Doprowadziło to do powstawania masowego buddyzmu, który zaczął przenikać w różnych aspektach z rodzimą religią shinto.
* shingon shu - Szkoła Prawdziwych Słów. Ezoteryczna szkoła japońskiego buddyzmu. Najblizsze związki lączą ja z buddyzmem i lajajskim buddyzmem Tybetu i Himalajów. Znana inaczej jako nauka tajemna (mikkyo)
** Kukai - Imię pośmiertne Kobo Daishi (Wielki mistrz Kobo). Reformator religijny, pisarz i uczony okresu Heian.
*** tendai shu - jedna z dwóch głównych szkół japońskiego buddyzmu. Nauki opierały się na Myoho renge kyo (sanskr. Saddharma pundarika, Sutra Lotosu Przedziwnego Prawa) i idei uniwersalności buddy zakładającej, że przejawia się we wszystkim.
Kamakura (1192 r. - 1333 r.) - Długo proces osłabiania władzy cesarskiej zakończył się w XII z powodu przejęcia władzy z rąk arystokracji przez przedstawicieli warstwy wojowników (bushi) i ustanowieniem pierwszych rządów wojskowych zwanych bafuku lub inaczej zwana siogunatem. Stolicą państwa, siedzibą cesarza i dworu pozostało Kioto, lecz ośrodek władzy politycznej został przeniesiony do miejscowości Kamakura (na południowy wschód od Tokio, prefektura Kanagawa). Innym określeniem tego systemu jest Kamakura bakufu.
Wykształcił się system feudalny i zaznaczył wzrost znaczenia prowincjonalnej arystokracji wojskowej. Rolę cesarza ograniczono do funkcji ceremonialnej i symbolicznej. W jego imieniu rządził regent (kampaku), jednak faktyczna władzę sprawował siogun. W tej epoce nastąpiło ponowne zainteresowanie Chinami, rozwijał się handel zamorski. Z kontynentu sprowadzano luksusowe towary: porcelanę, tkaniny, perfumy. Powstały różne odmiany buddyzmu m.in. jishu, jodo shu, jodo shinshu. Do kraju przeniknęła religia zen, która stała się inspiracją dla sztuki. W tej epoce panowała kultura dworska z okresu Heian oraz kultura wojowników. Powstały opowieści wojenne, nastąpił odwrót w malarstwie z tematyki sakralnej na rzecz tematyki świeckiej. Charakterystyczne dla epoki są rzeźby, które eksponują siłą i męskością. Rozwinął się przemysł wojenny. W Kamakurze powstał posąg Wielkiego Buddy.
